ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

ардах

аат тыл

Нууччалыы дождь.

English rain

Ис хоһооно · 4

1 аат тыл #

Халлаантан сөҥүү буолан түһэр уу

Нууччалыы Дождь. Сэмэнэп саҕана хас эмэ хонугу мэлдьи өрөөн-саараан туран ардах бөҕө түстэ. Суорун Омоллоон. Уһун ардах кэнниттэн сайыҥҥылыы сып-сылаас күннэр буоллулар. Софр. Данилов. Ардах ыаҕастаах уунан кута турара. М. Доҕордуурап. Тэҥн. самыыр

2 аат тыл #

Түүнүк

Нууччалыы Плесень. Бу от түгэҕэ ардах буолбут. // Үрүҥ ас үөһээҥҥи дьүдьэйбит өттө. Верхний нечистый отстой старых, (несвежих) молочных продуктов. Уһааттаах тар ардаҕынан саба бүрүллүбүт. Ср. др. -тюрк. артах, агдах ‘испорченная пища’

3 аат тыл #

түөлбэ. Тыаллаах хаар-сиир, буркун

Нууччалыы Непогода, метель, пурга

  • Биһиги дойдубутугар кыһын ардах кэнниттэн арыт хойуу туман түһээччи.
  • “Ардах” диэн биһиги, халымалар, хаары ааттыыбыт
    А. Данилов

4 этии #

Нууччалыы Дождевик

  • Ардах соно - ууну өтүппэт, ардахха кэтиллэр уһун чараас сон Кини [Ганя] ол суһал соругун толоро охсоору тиэтэйэн, ардаҕын сонун ыҥыырыттан төлө тутан түһэрэ-түһэрэ, сиэллэрэн хохорута турбутун өйдүүбүн.
    ХС
  • Ардах чиэрбэтэ - ардах кэмигэр сир үрүт араҥатыгар баар буолар, кытархай өҥнөөх үөн. Θ Дождевой червь. Почва үөскээһинигэр почваҕа олохсуйбут ардах чиэрбэтэ, араас харамайдар, үөн-көйүүр личинкалара кытталлар. САИ ССРС ФГ. Этиҥнээх ардах - этиҥ этиитинэн, чаҕылҕан чаҕылыйыытынан доҕуһуолланар күүстээх ардах. Θ Гроза. Сааһыары сайын этиҥнээх ардах түүнү быһа түспүтүн кэнниттэн, эн сарсыарда таһырдьа тахсаҕын.
    С. Васильев
  • Этиҥнээх ардах миигин эккирэппит курдук саба сүүрэн тахсан ыаҕастаах уунан кутар курдук түстэ. Т. Сметанин

«А» буукуба