Перевод с якутского
саах
аат тыл, даҕааһын
Нууччалыы испражнения человека, животных, кал, помёт
English feces
Ис хоһооно · 6
1 аат тыл #
Киһи-сүөһү тахсан киирбит хойуута, куһаҕаннаабыта
Нууччалыы Испражнения человека, животных, кал, помёт
Оҕо сааҕа. Куобах сааҕа. Таракаан сааҕа. [Ортуур] сылгы сааҕын ыраах тэбиэлээн төкүнүтэ-төкүнүтэ, дьиэтин диэки бэдьэйэ сиэлэн хаамта П. Аввакумов Ынах сүөһү хойуута. Θ Коровий помёт, навоз. Хотон сааҕын ыраастаа.
Өссө холобурдар (2)
Саахха биһиллибэккэ үөскээбит чыычаах оҕото [кыыс], биһиги курдук буолуо дуо? М. Доҕордуурап Кураанахтаммыт сыарҕаларга саахтарын тиэйэн таһаартаатылар В. Яковлев
2 аат тыл #
Сорох үөн-көйүүр сымыыта
Нууччалыы Яйца некоторых насекомых (напр., гниды, комнатной мухи)
Быт сааҕа. Сахсырҕа сааҕа Саах балбаах. Саах сыбахтаах хотонноох балаҕаҥҥа Баһыыкка оҕонньор -- олорор Бэс Дьарааһын
3 аат тыл #
Туохха эмэ (хол., саа уоһугар, хамсаҕа) кир олоруута, мустуута
Нууччалыы Скопление грязи на чём-л. (напр., пороховая гарь в стволе ружья или зубной камень)
Саа иһин сааҕа. Киһи тииһин сааҕа. Хамса сааҕа
4 даҕааһын #
суолт. Сүөһү сааҕынан оҥоһуллубут
Нууччалыы Сделанный из навоза
5 этии #
Нууччалыы Скупой невероятно, сквалыга
Сааҕын (саба) хаппахтыыр кэпс. - кэрээнэ суох кэччэгэй Сааҕын саба хаппахтыыр баҕайы (өс ном.). (Тугунан эмэ) сааҕа сонуур үөхс. - тугу эмэ тирэх оҥостон, туһанан улаатар, киһи буолар. Θ Вырасти, стать на ноги. Мин бэлэммэр сааҕа сонуу-сонуу дибдигириир буоллаҕына, хайа сатаан да ыал буолан олоруохпут суох дии. А. Софронов тииһиҥ сааҕын суунума көр миигинэн. Төһө да быыпсай буолларгын миигинэн тииһиҥ сааҕын сууйума. Болот Боотур Оттон таах тииһиҥ сааҕын сууйан ыйыппат, истээри сүбэлэтэр буоллаххына, сүбэлиэм даҕаны.
Суорун Омоллоон
Өссө холобурдар (3)
саах үөнэ сэнээн. - киһини эдэринэн сэнээн, үөҕэн этии. Θ Оскорбительное выражение по отношению к молодому: молокосос, сопляк. Бу хара ыттар, бу бэҕэһээҥҥи саах үөннэрэ, бу муҥнаан-сордоон эрдэхтэрин көрүҥ эрэ!
КүндэЭн баҕас тугу билээхтиэххиний? Өлөр алдьархайа диэни оройдооботох саах үөнэ буоллаҕыҥ дии! ХС Саах курдук итирбит кэпс. - букатын кыаммат буола итирбит. Θ Вдребезги напиться. Үрүҥ арыгы аһара элбэх ууруллубут буолан, ыаллара эттэрин тартаран: "Саах курдук итирэллэрэ буолуо", - диэбиттэр. УФГ ӨТАҮТ. Сааххын булкуйар буола кэпс. - өйгүн букатын сүтэрэ, үрүҥү-хараны кыайан араарбат буола (итир, түөһэй). Θ До полной невменяемости (напиться, впасть в маразм). Сааҕын булкуйар буола итирбит
6 этии #
Нууччалыы Тот, кто выгребает навоз (из хлева)
Саах күрдьээччи - хотоҥҥо сүөһү сааҕын ыраастааччы, хотон ыраастааччы Саахта күрт кэпс. - хотоҥҥо сүөһү сааҕын ыраастаа, хотону ыраастаа. Θ Выгребать навоз из хлева, чистить скотское помещение. Талкы оҕонньор дьиэтигэр суос-соҕотох олорор, кыһыныгар сааҕын бэйэтэ күрдьэр.
КүндэСаах хомурдуоһа - сүөһү сааҕынан аһылыктанан үөскүүр хомурдуос. Θ Жук навозный, навозник. Тимир сааҕа - тимир рудатыттан тимири уһааран ыларга хаалар тобох. Θ Побочный продукт, получающийся при выплавке железа из железной руды, шлак. Хотон сааҕа кэпс. - хотоҥҥо баар сүөһү сааҕа-иигэ; сүөһү сааҕа. Θ Нечистоты в хлеву; навоз. Ол Баай Байбал уолугар ойох таҕыстар эрэ, хата, Баай Байбалга хамначчыт буолан, хотон сааҕын хоруйуох этэ.
П. ОйуунускайСр. др. -тюрк. саҥ ‘птичий помёт’, кирг., перс. заҥ ‘кал’