ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

дьырылаа

туохтуур

Нууччалыы переливаться, заливаться звонкой, нежной, длинной трелью

Ис хоһооно · 8
I

1 туохтуур #

тыаһы үт. туохт

  • Күөрэгэй үөһэттэн Салгыҥҥа тырымныыр, Көстүбэт үрдүктэн Ырыата дьырылыыр.
    Күннүк Уурастыырап
  • Араас дьикти куоластаах чыычаахтар ырыалара салгыҥҥа дьырылыы тохтор.
    Л. Попов
  • Ыккый ойуур быыһыгар -- Ымыы чыычаах барахсан Ырыаката дьырылыыр
    Е. Иванова

2 туохтуур #

Дьыр-дьыр-дьыр диэни түргэнник субуруччу эппит курдук саҥаны нарыннык, уһуннук таһаар (үксүн чыычаах ырыатын туһунан)

Нууччалыы Переливаться, заливаться звонкой, нежной, длинной трелью (обычно о пении птички)

3 туохтуур #

Нарыннык, биир тэҥник илигириир дорҕооннору таһаар (хомус, атын да муусука туһунан)

Нууччалыы Слышаться, раздаваться (о нежном переливчатым, дрожащем звуке хомуса или др. музыкального инструмента)

  • Сүр имигэстик хомуска оонньоон барда. Истиэхтэн эриэккэс кэрэ дорҕооннор дьырылаатылар, дьурулаатылар.
    И. Гоголев
  • Истэҕиэн, муусука дорҕооно дьырылыыр, кэрэтиэн! Имэҥнээх муоралыы долгуран дьиктитин!
    А. Абаҕыыныскай
  • Көтөр араас саҥатынан Күйгүөрэ сатараан, Хомусчааным лыҥкынаа, Күөрэгэйдии дьырылаа, Татыйыктыыр чыычаахтыы Тылыбырыы чугдаарый!
    П. Дмитриев

4 туохтуур #

Аһаҕастык уонна уһуннук кистээ (сылгы туһунан)

Нууччалыы Ржать звонко и протяжно (о лошади)

  • Ханна эрэ ыраах кулунчук кистээн дьырылыыр.
  • Атыырдар биэлэри таптааннар, Эйэҕэс чуор куолас дьырылыыр
    Эрилик Эристиин
II

5 туохтуур #

I. Эмискэ улаханнык долгуйууттан, куттаныыттан, тымныыны-итиини билииттэн о. д. а. этин сааһа аһыллан (киһи ньиэрбэтин туһунан)

Нууччалыы Задрожать от внезапного сильного волнения, от чувства страха, холода или тепла и т. п

  • Даайыс [кутталыттан] этин сааһа дьырылаан баран, атаҕын сүһүөхтэрэ кыйан, кычыгыланан барбыттара.
    Н. Заболоцкай
  • Кини көһүйэ тоҥмут этин-хаанын бу уот угуттаан, минньигэстик дьырылаан киирдэ.
    Д. Таас
  • Үчүгэйиэн дьүүктэ уута! Тииспит дьырылаата.
    С. Тарасов
Өссө холобурдар (2)
  • Уол уураабыта Октяҕа этин сааһынан ип-итиитик дьырылаан киирдэ.
    М. Попов
  • Ама, хайа саха сүрэҕэ дьырылаабакка өйдүөҕэй саха кыыһа кэрэ куолаһынан ыллаан дьырылата, көрөн-истэн тырымната турарын?!
    Т. Сметанин

6 туохтуур #

Эмискэ минньигэстик билин (үчүгэй, сытыы сыт туһунан)

Нууччалыы Ощутить острый приятный запах

  • Ок-сиэ, бу тыам сыта барахсан сүрэхпэр-быарбар дьырылаан киирэрэ, эчи минньигэһин баҕаһын.
    С. Ефремов
  • Борокуоппай -- уолун көтөҕөн ылан ньилбэгэр олордор уонна сыллаан ылар, оҕо сыта дьырылаан үчүгэй даҕаны.
    А. Бэрияк
  • Сүр минньигэс сыт муннум таныытынан дьырылаан киирбитигэр уһукта биэрдим
    ХС

7 туохтуур #

Ыга баттааһынтан, ыарыыттан утуй, дырылаа (эт-сиин туһунан)

Нууччалыы Онеметь; (о части тела) ощутить дрожь в теле (от давления, лежания или от болезни)

  • Уһуктубута, хаҥас илиитин баттыы сыппыта утуйан хаалбыт, араастаан дырдыргыыр, дьырылыыр, кыайан хамсаппат.
    В. Тарабукин
  • Оттон куҥ курдук буолбут ыбыс-ыарахан илиитэ өссө эбии көһүйэн, тыбыс-тымныы буолан, дьырылаан барда
    А. Сыромятникова
III

8 туохтуур #

дьүһ. туохт. Биир тэҥник кэчигирээн, кэккэлии тур (синньигэс көнө предметтэр тустарынан)

Нууччалыы Стоять ровным рядом на одной линии (о тонких прямых предметах)

  • Оскуола эрэһиэҥкэ олбуора ыраахтан дьырылаан көстөр.
  • Симон Павлович улахан көлүөһэлээх массыына аттыгар туран, аҥаар атаҕынан үктээн, лип-лап гыннардаҕын аайы, бэчээттэнэн дьырылаабыт буукубалардаах кумааҕы лииһэ тахсан кэлэр.
    Д. Таас
  • Ыраастаммыт өттүгэр цистерна арматуратын таҥан таһааран эрэллэрэ уһун синньигэс балык дьардьаматын курдук, субуччу дьырылаан көстөр
    В. Яковлев
Өссө холобурдар (1)
  • Дьэрэкээннэнэн, таҥалайданан көһүн. Θ Казаться ярко украшенным, орнаментированным. Итинтэн үс-түөрт хаамыыны дубук алларбыттара буоллар, ол онтон ыла сүрдээх дьара таас харгы дьырылыы сытар
    В. Яковлев

«ДЬ» буукуба