ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

саһыл

аат тыл, даҕааһын

Нууччалыы хищное животное намного меньше волка, питающееся в основном грызунами и имеющее драгоценный мех, лисица

English fox

Ис хоһооно · 6

1 аат тыл #

Бөрөтөөҕөр лаппа кыра, сүнньүнэн кэрбээччилэринэн аһылыктанар, күндү түүлээх сиэмэх кыыл

Нууччалыы Хищное животное намного меньше волка, питающееся в основном грызунами и имеющее драгоценный мех, лисица

  • Саһыл түүтүнэн, киһи үлэтинэн (өс ном.). Саһыл саба харбаан эрдэҕинэ, куобах туора буруйар.
    Амма Аччыгыйа
  • Үгүс тайҕаны мин тыыран, Күннээх саһылы бултаатым
    С. Данилов
  • Ити кыыл күндү түүлээх тириитэ. Θ Драгоценный мех этого зверя. [Ньукулай оҕонньор:] Бу куулу толору саһыл, түөрт уон кыһыл саһылы кытта кэрэмэс, үс хара саһыл
    Күндэ
Өссө холобурдар (2)
  • Саһыл саҕа. Саһыл истээх сон.
  • Саталлаах саһыл саҕалаах (өс хоһ.). Киһи төрөөтөҕүнэ туоҕа да суох сыгынньах төрүүр. Уонна кэнники сорох маннык арбаҕастанар, сорох саһыл, бөрө саҕынньахтанар
    Амма Аччыгыйа

2 аат тыл #

Албынныыры, албыннаһары үчүгэйдик сатыыр киһи, албын өйдөөх

Нууччалыы Хитрый, лукавый; с хитрецой

  • Эһиги билбэккит, Егоров - кырдьаҕас саһыл. Кини эрэ үлэлиир курдук туттар
    Н. Лугинов
  • Саһыл араҕас. Саһыл кэрэ. Саһыл элэмэс.
  • [Ньургун Боотур] Саһыл араҕас кырдал үрдүгэр Алаас сыһыы быһаҕаһын саҕа Араҕас чачыры анньан, -- Дириҥ далай түһүлгэни оҥорон Турар дьону өҥөс гына түстэ. Ньургун Боотур. Саһыл өҥнөөх бурдугу Кыһыл обуос тиэйиэ. Эллэй. Сур сылгыны эмиэ араастык өҥнүүллэр: күтэр сур, бороҥ сур, саһыл сур, -- кукаакы сур
    ОМГ ЭСС

3 даҕааһын #

Саһыл тириитинэн тигиллибит, оҥоһуллубут

Нууччалыы Сшитый, сработанный из лисицы, лисьего меха; лисий

4 даҕааһын #

Саһархай, саһаран көстөр, саһарымтыйар көстүүлээх

Нууччалыы Светложёлтый, с желтоватым оттенком

5 этии #

Саһыл буолан ньылбый кэпс. - кыайан өрөлөспөт киһигэр, албыннаһан көрсүөр, сымнаа Микииппэрэп кинээс миигин көрдөҕүнэ, саһыл буолан ньылбыйар. М. Доҕордуурап.

Нууччалыы Вести себя притворно, лицемерно; лицемерить

Этиилэр

Саһыл мэйии көр мэйии

  • Ол Даадар саһыл мэйии буоллаҕа дии, кулубаҕа даҕаны, нэһилиэгин дьонугар даҕаны куһаҕаннык көстүмээри ньылбыйдаҕа. Болот Боотур

6 этии #

Нууччалыы Более распространённый вид лисицы с рыжей шерстью, занимающий по ценности меха низшую ступень, рыжая лисица

Этиилэр

Арыы саһыл (хааннаах) көр арыы II

Сугулааҥҥа, хата, мин дьолбор сэбиэт бэрэссэдээтэлэ Тихон Павлов диэн -- киэҥ төгүрүк харахтаах, арыы саһыл хааннаах отуччалаах киһи баар эбит. А. Бэрияк. Утуйан турбут кэриэтэ Арыы саһыл хатыҥнар Аһаҕас халааттаахтар. М. Тимофеев. Кыһыл (кугас) саһыл - кытархайдыҥы кугас дьүһүннээх, түүтүнэн алын сыаналаах (суортаах) саһыл ордук тарҕаммыт көрүҥэ Кэрэмэс саһыл - кыһыл саһыл хара саһылы кытта булкааһа буолан, кыһыллааҕар ордук күндү түүлээх саһыл көрүҥэ.

Вид лисицы, представляющий помесь чёрно-бурой и рыжей лисицы и имеющий более ценный, чем рыжая лисица мех, сиводушка.

  • Саһыл өлбүгэ (күрүө) истор. - ыраахтааҕы суолун нолуогун саһылынан төлүүр киһиэхэ тиксэр ходуһа. Покосное угодье, которым наделяется человек, расплачивающийся за государеву подать (ясака) лисьей шкурой. Саһыл тэллэйэ бот. - кытархайдыҥы араҕас тэллэй. Гриб желтовато-оранжевого цвета, лисичка. Саһыл хонуу - кырпа хойуу оттоох, үчүгэй кырыстаах көнө сир. Ровное поле с хорошей почвой, поросшее густой нерослой травой (букв. лисье поле). Хара саһыл - хара дьүһүннээх, кыһылтан да, кэрэмэстэн да ордук күндү түүлээх саһыл көрүҥэ. Вид лисицы с чёрной шерстью, имеющий более ценный мех, чем сиводушка, чёрно-серебристая лиса. Ньукулаас быйыл эмиэ холкуоһун иитиэх хара саһылларын аһылыгар анаан тайахтыы тахсар буолла.
    С. Никифоров
  • Ср. шор. сакыл ‘белка’, др. -тюрк. йашыл ‘зелёный’

«С» буукуба