ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

хоой

аат тыл

Нууччалыы пазуха; подмышечная пазуха

Ис хоһооно · 4

1 аат тыл #

Киһи кэтэ сылдьар таҥаһын түөһүнэн ис өттө; сытар киһи кууһар илин эбэтэр ойоҕос өттө

Нууччалыы Пазуха; подмышечная пазуха

  • Хоонньугар угун. Оҕону хоонньугар уктан сыт.
  • Ваня хоонньуттан арыылаах лэппиэскэни ылан сиир.
    М. Доҕордуурап
  • Томороон, хоонньун хаһан кумааҕыларын таһаарда уонна туран кэллэ
    Болот Боотур

2 аат тыл #

Муннук хахха сир, булуҥ

Нууччалыы Защищенное от ветра место (напр., леса, реки, возвышенности, долины); укромное место

  • Үрэх саамай үрдүгэр, тыал киирбэт тумул ойуур хоонньугар, дьон кэлэн тохтообут эбит.
    Л. Попов
  • Күөх тумул эбэ хотун тумулун хоонньулары, томторун саҕалары киһи бөҕө лыык курдук мустубут.
    Д. Таас
  • Киһи күлүгэ хайа хоонньугар киирэн көстүбэт буолан хаалла
    Н. Якутскай

3 этии #

Нууччалыы О каждом из супругов, долго живущих вместе в добром здравии, благополучный в браке (букв. с теплой пазухой)

Этиилэр

Сылаас хоойдоох

дьахтар эбэтэр эр киһи кэргэнинээн бииргэ өр кэм иллээхтик олоруулара Тымныы хоойдоох киһи (дьахтар) көр тымныы.

Хоой хостуурдаах

кэһиилээх, бэлэхтээх.

С гостинцем, с подарком (приходить).

  • Бырааттаргар үчүгэй хоой хостуурдаах, төргүү сүөрэрдээх баран эрэҕин.
    Р. Кулаковскай
  • Куонаан, аҕыйах хонуктаах уоппуската табыллан, бултуйан-алтыйан, үөрэн-көтөн, хоой хостуурдаах, төргүү сүөрэрдээх куоракка киирэн сылдьбыт.
    Н. Борисов
Өссө холобурдар (1)
  • Хоонньугар оҥоойулаах, быттыгар быдараахтаах көр быттык

4 этии #

Нууччалыы Расстояние между корнями и стволом бурелома (деревья). [Таба сылгылаары] дьон буурҕаҕа түбэһэллэр, мунан хаалаллар, сыгынах хоонньугар тоҥон өлөллөр

Этиилэр

Сыгынах (тиит) хоонньо

(охтубут да, турар да) мас силиһин уонна умнаһын икки арда, төрдө Амма Аччыгыйа.

  • Сыгынах хоонньугар долгун үөһээ түөрэҥниир тыы курдук буолбатаҕа, өрүс үрдүнүү уорааннаах салгын эмиэ суоҕа, манна нам-бааччы уонна ичигэс этэ.
    Далан
  • Бэҕэһээ кураанах тиит хоонньугар оттубут уота буордаах сыгынаҕын төрдүгэр буруолаан бургучуйа сытарын көрбүтүнэн тиийдэ.
    Амма Аччыгыйа
Өссө холобурдар (1)
  • Ср. ДТС хой ‘пазуха; грудь’, хой ‘дно долины’, алт., каракалп. койын ‘пазуха’

«Х» буукуба