ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

ыча

аат тыл

Нууччалыы мыслительные возможности человека

1 аат тыл #

Киһи өйүн-санаатын, толкуйдуур дьоҕурун кыаҕа, чэрчитэ

Нууччалыы Мыслительные возможности человека

  • Бу киһи ычата кыратын, ымсыытын, бэйэтигэр туһалаахха сирэйэ-хараҕа суох түсүһэрин эрэ билэр.
    М. Ефимов
  • Сылгыһыттар ычалара кыараан, уһун санаалара саптааҕар кылгаан, саҥата-иҥэтэ суох соҥуйан олордулар.
    Л. Габышев
  • Ниса ычата итинник санааларынан муҥурданар
    ХС

2 аат тыл #

Киһи ис кыаҕа, күүһэ

Нууччалыы Внутренние силы, возможности человека

  • Клава мин ычабар балай эмэ ыарахан ыйытыктары биэрдэ.
    Н. Босиков
  • Албан [оҕо аата] кырата бэрдэ, төһө да чабынан тугу да тулуппатар, ыраах айаҥҥа ычата чахчы тиийбэтэ
    Чолбон

3 этии #

Нууччалыы С ограниченными способностями, недалёкий умом

Этиилэр

Кыра (кыараҕас) ычалаах

уһуну-киэҥи толкуйдаабат, быстах, татым өйдөөх-санаалаах (киһи) Силтэһиниҥ, даарым бухатыыр эрээри, бэрт кыараҕас ычалаах, мас көнө дьоллоох ээ.

  • Ол эрээри кыра ычалаах киһи төһө да үөрэхтэнэн сайдыбат буолар эбит.
    Н. Лугинов
  • Сүдү суолталаах, тыын боппуруоһу кыра ычалаахтан көрдөһүллүбэт. Багдарыын Сүлбэ.

Ычатын ылларар (ыһыктар, былдьатар)

күүһэ-күдэҕэ эстэр, мөлтүүр-ахсыыр.

Терять силы, обессилеть, ослабеть.

Өссө холобурдар (1)
  • Киһи санаата түһэр, ычатын ыһыктар кэмигэр ордук уйан, ханнык баҕарар ыарыыга ылларымтыа буолар.
    ППА БЭХКК

«Ы» буукуба