Перевод с якутского
бай
туохтуур
Нууччалыы богатеть, обогащаться (напр., деньгами, скотом и др. имуществом); становиться материально крепким
English to be rich, become rich, get rich, grow rich
Ис хоһооно · 7
1 туохтуур #
Баайдан-дуоллан (хол., үп-харчы, мал-сал, сүөһү); материальнай өттүнэн кыаҕыр
Нууччалыы Богатеть, обогащаться (напр., деньгами, скотом и др. имуществом); становиться материально крепким
Никифоров кинээс бэйэтэ үлэлээн байбат, киһини босхо үлэлэтэн байар. М. Доҕордуурап Өҥ дьылларга бар дьоҥҥо бэлэмнэппит отторун-бурдуктарын сут дьылларга баайдар уон төгүл ыарахан сыанаҕа атыылаан, ордук байаллара. Амма Аччыгыйа Кэнники олус байан аатырбыт кинээс-кулуба буолбут киһи Баһылай Слободчиков (Чоочо) диэн МНН
2 туохтуур #
Өссө элбээн, кэҥээн сайдан ис; сайын
Нууччалыы Становиться еще богаче; развиваться дальше
Хойут олох кэҥээн, бар дьон сайдан, билии-көрүү үксээн истэҕин аайы, биллибэтинэн-көстүбэтинэн саха тыла байыа, элбиэ. Эрилик Эристиин Күннүк Уурастыырап хоһоонун куормата байар. Кини хоһоонун мээрэйин, тэтимин хоһоон ис номоҕор сөп түбэһэр гына оҥорор. Софр. Данилов. Тюрк. бай, байу, байы ‘богатеть’
3 этии #
Нууччалыы Сильно разбогатеть, становиться чрезмерно богатым
Сыта (сытыйа, туора, кэдирги) бай - сиэри таһынан аһара бай Оттон Гринштейн кини курдуктар көлөһүннэрин сүүрдэн сыта байар. И. Федосеев Харытыан Киппирийээнэбис Бадаайап сытыйа байбыта, туора топпута. Л. Попов Тус бэйэ иннин илимниир, сылааргыыр, сатаан оҕуруктуур, сыта байары толкуйдуур - биһиги дьыалабыт буолбатах. Дьуон Дьаҥылы
4 этии #
Нууччалыы Богатеть, наживать богатство
Баай бай - элбэх үптэн-харчылан, сүөһүлэн-астан, маллан-саллан Далбарай баай саныыр: аҕа баһын быһа олорон баран мин баайбынан байыах, ааппын ааттатыах суох. И. Данилов Көмүсчүтү халаан ылбыт көмүһүнэн баай байда. Л. Попов “Оҕом чэ, баран барҕа баайы бай, бар дьону бастаа, аҕа баһын тоһут”, - диэн алгыстаах буола турда. Эрилик Эристиин
5 #
Соһуйууну көрдөрөр
Нууччалыы Выражает неожиданное удивление
“Бай, хайа бу кимий? Кооко дуу?” - хараҥаҕа Петенче атыыһыт чаҥкынас саҥата иһилиннэ. С. Курилов "Бай, ыалдьыт кэллэ быһыылаах, сыарҕа тыаһа кэллэ", - диэтэ Дьаакып. Эрилик Эристиин [Күлүк:] Бай, ол Сис Сэмэнэ оҕонньор тоҕо кэллэҕэй А. Софронов
6 #
Дьиибэргээһини, дьиктиргээһини көрдөрөр
Нууччалыы Выражает удивление, изумление
“Бай, бу хайа дьайтан уу халыйан таҕыста?”- диэтэ, Дьэллик олоро түспүтэ, ампаар аһаҕас аанынан уу бөҕө кутан дьалкыһытан аххан эрэр эбит. Н. Заболоцкай Бай! Ол хантан ылбыт быраапкыный, киһини хаайар? Болот Боотур [Тимэппий:] Бу дьиэҕэ эн тойон буолбатаххын, бу дьиэ эн дьиэҥ буолбатах. [Онтоон:] Бай! Ким дьиэтэй!
Күндэ
7 #
Астыныыны, дуоһуйууну көрдөрөр
Нууччалыы Выражает удовлетворение, довольство. [Егор:] Бай, сыалай бараат дьоно бу тураллар
Дьүөгэ Ааныстыырап. Бай, доҕор, хата, бу бэйэтин күүһүн-кыаҕын чахчы билиммит киһи тыла буолаарай? Софр. Данилов. [Чүөчээски] бу иһэрин Түүлээх Уллуҥах көрдө. Көрөн саҥа аллайда: “Бай, бу байанайы көр эрэ! Бу маҥайкаан, хор, бу сылдьар эбит дии”, - диэн баран, саһан ньылбыс гынна
Суорун Омоллоон