ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

сууй

туохтуур

Нууччалыы мыть, смывать грязь, очищать что-л. от грязи при помощи воды, умывать

English to wash, to bathe

Ис хоһооно · 5

1 туохтуур #

Уунан эбэтэр атын убаҕаһынан ким-туох эмэ кирин ыыт эбэтэр ордук-хоһу, наадата суоҕун суох гын, ыраастаа

Нууччалыы Мыть, смывать грязь, очищать что-л. от грязи при помощи воды, умывать

  • Микиитэни бу мыыланан ып-ыраас гына сууйан-сууйан баран, бу эминэн уҥунуохтаан кэбистэххэ, ымынаҕа биир нэдиэлэ иһинэн хатырык курдук хастанан түһэн хаалыаҕа.
    Амма Аччыгыйа
  • Ыраас уутунан уолаттарын тириппит көлөһүннэрин кытары харахтарын уутун сууйа сотон ылбыта.
    Н. Лугинов
  • Ася иһит сууйар, Кеша сотор, ыскаапка уурар
    Н. Габышев
Өссө холобурдар (2)
  • Мыылалаах эбэтэр бороһуоктаах ууга уган баран, таҥас кирин ыыт, ыраастаа. Θ Стирать. Даайа тэлгэһэҕэ сууйбут таҥаһын ыйыы сылдьар эбит. Софр. Данилов. Маайа сууйбут таҥаһын уутун ыган мускуйар.
    Н. Якутскай
  • Саҥа дьиэһит кыыһы булбутум -- оннооҕор таҥаспын сатаан сууйбат
    М. Доҕордуурап

2 туохтуур #

Саа уоһун ыраастаа

Нууччалыы Чистить ствол ружья

  • Кини саҥатыгар уонна саатын сууйарыгар тартаран олорор буолан ураһа чэпчэки аана аһыллыбытын, таһыттан киһи киирбитин билбэтэ.
    Т. Сметанин
  • Кини кэргэнэ тимир оһох суоһугар оҕунуохтаах байыаннай саалары сылыта-сылыта сууйар.
    С. Васильев
  • [Ыстапаан Саабыс] күһүн булка барарыгар оҥостон, сайыны быһа саатын сууй да сууй, арыынан оҕунуохтаа да оҕунуохтаа буолла.
    КФА СБ

3 туохтуур #

Улахан көһөҥө таастан эбэтэр кумахтан көмүһү, күндү тааһы (хол., алмааһы) уунан сууйан арааран ыл

Нууччалыы Промывать, мыть, намывать (напр., алмазы, золото)

  • Үчүгэй көмүстээх сир буоллаҕына, ортотунан күҥҥэ баччалыы солуотунньугу сууйдун... Оччоҕо... бачча буолуохтаах.
    Суорун Омоллоон
  • Үрүйэ үрдүгэр түөрт киһи туорай мастаах уһун ураҕаһынан кыллыгыраччы уста турар ууну булкуйаллар. Ити кинилэр көмүс сууйар быһыылара.
    Н. Якутскай
  • Иирэлээххэ дыраагалар бытархай алмааһы сууйаллар
    И. Данилов

4 туохтуур #

Туох эмэ үөрүүлээх, бэлиэ түгэни ас тардан, арыгы иһэн бэлиэтээ

Нууччалыы Отмечать какое-л. знаменательное событие застольем, обмывать

  • Чэйиҥ, турумаҥ, көрсүһүүнү сууйуоҕуҥ.
    Н. Лугинов
  • Хас даҕаны уолаттар Хамнас кэлтин сууйаары Арыгыны хото ылбыттар.
    В. Гольдеров
  • Бириһиэни тэлгэтэн маҥнайгы бултарын сууйан үөрэ-көтө аһыы, күлэ-сала араас көрүдьүөһү сэһэргэһэ олордулар
    В. Протодьяконов

5 этии #

Нууччалыы Искупить вину чем-л., вернуть доброе имя

Этиилэр

Айыыны (буруйу) сууй

куһаҕан дьайыыны, ыар буруйу оҥорбуккун тугунан эмэ боруостаа, үтүө ааккын төнүннэр Хайдах гынаммын хараҥа буруйбун сууйуомуй мин сордоох...

  • Былаҕачыыннай добдугураччы ботугураан, айыыны сууйар мэлииппэни ааҕара иһиллэрэ.
    Л. Попов

Суобаскын сууй

түктэри быһыылан.

Потерять совесть.

  • [Арыгы] -- Чиэһи ситэн туран киттитэр, Суобаһы суудайан туран сууйар.
    Өксөкүлээх Өлөксөй
  • Ньукулай Баһылайабыс -- киһи аатын алдьатар, суобаһын сууйар кумааҕыны кыратык да илиитэ салҕалаан көрбөккө бооччойооччу буолбатах. Эрчимэн. Хотуой, ол-бу буолан кубулунан, Хомсу-имси туттан, Суобаһы сууйума, Ааты алдьатыма.
    П. Ядрихинскай
Өссө холобурдар (3)
  • (Аатын алдьат) сураҕын сууй көр аат I. Баҕыста сытыйбыт сирэйгин быһыта сынньаммын ааккын алдьатыам, сураххын сууйуом.
    Амма Аччыгыйа
  • Илин эҥээр ааттааҕа Сынаҕы баай -- Бүгүн мин суон сурахпын Сууйаары Ол алта маҥан туос ураһанан Айгыстан түһэн олорор.
    И. Гоголев
  • Эт мэйиилээхтэр эриэккэстэрэ Эҥсиллэн кэлэннэр, Албан ааппын алдьаттылар, Суон сурахпын сууйдулар.
    С. Зверев

Сыатын сууйа илик

кыһын мунньуммут сыатын сүтэрэ, ыра-дьүдэйэ илик (кыыл туһунан).

Не успел растерять накопленный за зиму жир (о звере).

  • Эрдэтээҕи, сыатын сууйа илик кыыл, эмискэ бала түһүммэккэ, тохтуу-тохтуу уһаарар буоллаҕына, үөтэлээн хотторооччута суох буолааччы.
    В. Яковлев
  • тииһиҥ сааҕын сууйума көр миигинэн. Тииһиҥ сааҕын сууйа олорума, оҥор диэбити оҥор!
    А. Софронов
Өссө холобурдар (5)
  • Оттон таах тииһиҥ сааҕын сууйан ыйыппат, истээри сүбэлэтэр буоллаххына, сүбэлиэм даҕаны.
    Суорун Омоллоон
  • Төһө да быыпсай буолларгын миигинэн тииһиҥ сааҕын сууйума.
    Болот Боотур
  • хаанынан сууй – элбэх киһини өлөр, бааһырт. соотв. быть по локоть в крови. Бандьыыт саллааттара -- бар дьон кыа хааныгар илиилэрин сууйбуттарын туһунан Охоноос ыллыыр.
    Амма Аччыгыйа
  • Кулаактар Сэбиэскэй дойдуну Баттаммыт хаанынан сууйдулар.
    Эрилик Эристиин
  • ДТС, тюрк. йу, чуг, чу

«С» буукуба