ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

сөрөн

туохтуур

Нууччалыы кутаться, завернуться во что-л

Ис хоһооно · 5

1 туохтуур #

Таҥаһы бүрүнэ быраҕан баран суулан, суулана тутун

Нууччалыы Кутаться, завернуться во что-л

  • Дьиэ хара аанынан үрүҥ саал былаакка сөрөммүт мааны таҥастаах дьахтар сүүрэн тахсыбыт.
    Амма Аччыгыйа
  • Күн көхсүн сылытыыта, сөрөнөн олорор саҕынньаҕын эҥээрин арыый ыһыктан, төбөтүн хоҥкутан, сыыйа нуктаан барбыта.
    Далан
  • Мин саҕынньахпар сөрөнөөт, каюр көхсүгэр сыста субурхай наартаҕа олордум
    Н. Габышев
Өссө холобурдар (2)
  • Атаххын куллуканан суулаа, суулуу эрий. Θ Обмотать ноги портянками. Бэрт тиэтэлинэн сөрөнөн, саппыкытын кэттэ.
    Н. Якутскай
  • Саппыкытын устан куллукатын хат сөрөнөн кэттэ. Тумарча. [Хамандыырбыт] уолаттар куллукаларын хайдах сөрөнөллөрүн хонтуруоллуура
    И. Сосин

2 туохтуур #

Туохха эмэ хатылла эрилин, иилиһин

Нууччалыы Путаться, запутаться. [Уол] сүүрэн тиийэн, муоһугар сөрөммүт дөрөтүн сүөрээт, бокуойа суох оҕус үрдүгэр түөһүнэн саба түстэ

  • Сөрөнөн хаалбыт хоппуруон быаны суумкатыгар бүк тутан укта.
    Н. Габышев
  • [Семён] эдэр ыт быатыгар сөрөммүтүн көннөрөөрү төҥкөйдө. Л. Толстой (тылб.)
  • Кыайан арахсыбат гына иҥин, иилилин (хол., балык илимҥэ). Θ Зацепиться, запутаться (напр., рыба в сетях). Икки харыстаах собо баҕадьы кынатыгар сөрөнөн таҕыста.
    М. Доҕордуурап
Өссө холобурдар (2)
  • Балбаара -- илим харахтарыгар сөрөммүт муус маҥан балыктары араартыыр.
    Е. Неймохов
  • Илимигэр сөрөммүт киһини икки хонон баран булбуттара
    В. Титов

3 туохтуур #

Куотан, саһан ким, туох эмэ кэннигэр түс, тугунан эмэ хаххалан

Нууччалыы Прятаться, укрываться за кем-чем-л

  • Хабырылла талахха, болбуктаҕа сөрөнөн куота сатыыр, онтон таас кэтэҕэр түһэн биэрэр.
    Н. Заболоцкай
  • Ньиэмэстэр тииттэн тииккэ сөрөнө-сөрөнө мин диэки иһэллэр.
    Т. Сметанин
  • Алдьаммыт тааҥкалар күлүктэригэр сөрөнө-сөрөнө ытыалаһыы, кыранаатанан тамнаһыы.
    С. Васильев
Өссө холобурдар (3)
  • Хомуут быатын кытаатыннарбыта буолан, ат нөҥүө өттүгэр сөрөнөр
    У. Нуолур
  • Кимиэхэ эмэ сыста түс, кими эмэ тугуттан эмэ харбаан ыл. Θ Прильнуть к кому-л., схватить кого-л. за что-л. Сөдүөччүйэ ыстанан тиийэн оҕонньор илиитигэр сөрөнө түстэ.
    Амма Аччыгыйа
  • [Аҕабыт] таһыйаары гыннаҕына ийэбитигэр сөрөнүөхпүт. Ийэбит көмүскүөҕэ. Дьүөгэ Ааныстыырап. Петя кини [Николай] атаҕар сөрөннө. Л. Толстой (тылб.)

4 туохтуур #

Ким, туох эмэ сабыдыалыгар киирэн кинилэрдиин куодарыс, куомуннас (үксүгэр куһаҕаҥҥа)

Нууччалыы Попасть под чьё-л. дурное влияние, примкнуть к кому-чему-л. (напр., к плохой компании). [Сэмэн] киһи үктэтиитинэн, алҕаһаан [бандьыыттарга] сөрөммүт

  • "Итирэ-итирэ сырыттаххына, туохха эмэ түбэһиэҥ, сөрөнүөҥ", - диэн хаста-хаста эппиттэрэ буолла.
    М. Попов
  • Аһа-таҥаһа тиийбэт буолан ити күтүрдэргэ сөрөннө дуо?
    А. Сыромятникова
  • Бэйэм да билбэккэ, буорту буолуохпун, араас үөйбэтэх-ахтыбатах кирдээх быһыыга киириэхпин, сөрөнүөхпүн сөптөөҕө
    Г. Колесов
Өссө холобурдар (3)
  • Кимҥэ, туохха эмэ кыттыс, холбос. Θ Присоединяться к кому-чему-л., вливаться куда-л., приставать, пристраиваться к чему-л. [Баллайах:] Билигин икки аҕа ууһа арахсан, тус-туспа холкуос буолуохтара, холкуоска бэйэтигэр сөрөнүөххэ наада.
    Амма Аччыгыйа
  • Сорох өрөбөлүүссүйэлэр холоруктарыгар сөрөнөн, хоодуоттук сылдьан, төннөн кэлбитэ.
    Н. Габышев
  • Оҕонньор күүһүнэн этэрээккэ сөрөнөн, Дьокуускайтан барса турар
    ХС

5 этии #

Нууччалыы Попасть под чьё-л. дурное влияние

Этиилэр

Кутуругар сөрөн

ким эмэ саарбах уккуйуутугар киирин Дьон бары баай кутуругар сөрөнөн баран иһэр.

  • Быралгы Былатыан диэн киһи кутуругар сөрөнөммүн, кыһыл көмүс ухханыгар ыллараммын, уоран-саһан, -- кыра үрэххэ тиийбиппит.
    С. Никифоров
  • Былатыан Ньукуус уола Тимэппий кутуругар сөрөнөн барда. Дьэ, сүгүн олоппотторугар тиийдилэр. "ХС"

«С» буукуба