ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

тос

аат тыл

Нууччалыы довольно значительный, весомый (напр., о должности); тяжёлый, увесистый

Ис хоһооно · 4
I

1 #

тос курдук – биллэр соҕус ыйааһыннаах, балачча улахан (хол., дуоһунас)

Нууччалыы Довольно значительный, весомый (напр., о должности); тяжёлый, увесистый

  • Биир суол инсэньиэрэ -- быһа тос курдук дуоһунас ылбыт.
    Н. Лугинов
  • Тос курдук ыарахан Чугуун бүүс этэ.
    М. Тимофеев
  • Сэрэтии - тос курдук миэрэ
    Л. Габышев

2 этии #

Нууччалыы Объяснять, разъяснять с весомыми аргументами, чётко

  • Тос курдук быһаар - сөптөөхтүк, чуолкайдык быһаар Барыны бары тос курдук быһаарар. Тос курдук киһи - олохтоох; киэмсик киһи. Θ Высокомерный; основательный человек. Тос курдук киһи, эн этэргин өссө ылыныа биллибэт.
  • [Мичил] тос курдук киһи, билиҥҥитэ өлөн-охтон биэрэ илик, уот курдук орто үөрэнээччи. Кустук. Тос курдук сыана - үрдүк, ыарахан сыана. Θ Высокая, дорогая цена. Тос курдук сыаналаах таҥас эбит. Тос курдук тойон үгэрг. - улахан тойон. Θ Большой начальник. [Чокуурап - генералга:] Баҕар, эн да туһугар тос курдук тойон буолуоҥ, ол эрээри бырастыы гын, миигин старшина бэйэтинэн күүтэр.
    И. Гоголев
  • Тос курдук (бааччы) тутун - улахамсый, киэбир; дьоһумсуй. Θ Вести себя высокомерно, важничать. Нүөмэр хостору Түҥэтэр сололоох Тос курдук туттар Тойомсук администратор.
    Күннүк Уурастыырап
Өссө холобурдар (3)
  • Чоххоохтон былдьырыыт өлөрөн, Тос бааччы туттуна хаамыаҕа.
    Күннүк Уурастыырап
  • Бэйэм эрэ саҕа, наҥнаһын курдук кыра уҥуохтаах, тос курдук туттан туоталдьыйан хаамар.
    М. Тимофеев
  • Ср. осм. тос ʻудар головой, рогамиʼ
II

3 аат тыл #

, сэтэр. Ким эмэ туохтан эмэ кэһэйэрэ (үксүн тардыы сыһ-лаах тут-лар)

Нууччалыы То, что кто-л. получает по заслугам в наказание за содеянное

  • Бандьыыттар эһиги тоскут ити.
    Н. Заболоцкай
  • [Вера Семёновна:] Сөп-сөп. Кини тоһо - ол.
    И. Семёнов
  • "Сиэхситтэр, бу баар эһиэхэ, тоскут!" - Сэмэн бүлүмүөтүн чыыбыһын баттаата
    ХС

4 этии #

Нууччалыы То, что кто-л. получает по заслугам в наказание

Этиилэр

Тос мааска

ким эмэ туохтан эмэ улаханнык кэһэйэрэ "Эйиэхэ бу баар, тос мааскаҥ!" - диэт, күүскэ баҕайы көхсүбүн дьөлө аста. БВВ ӨУоӨ. Тос мааһын биэр - кими, тугу эмэ үчүгэйдик кэһэт.

соотв. проучить кого-л. хорошенько, основательно, задать перцу.

  • [Аһыҥаларга] оргуйбут да ууну кутар киһи тос мааскаларын биэриэ эбитэ дуу.
    Р. Кулаковскай
  • Тос мааһын ылла - кэһэйэр, түбэһиэҕэр түбэһэр. Получать по заслугам за содеянное. [Өстөөх] Сталинградка тос мааһын ылбыт. ДАЛ УуУо
    О. Ср
Өссө холобурдар (1)
  • тув. дош ʻлёд; ледянойʼ, тюрк. түз ʻприлаженный, настроенныйʼ

«Т» буукуба