ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

эм

туохтуур

Нууччалыы сосать грудь матери (матки), высасывать из неё молоко

English to suck

Ис хоһооно · 5

1 туохтуур #

Эмиий тумугун уоскунан оборон үүтүн ис (оҕо уонна үүтүнэн иитиллээччилэр төрүөхтэрин туһунан)

Нууччалыы Сосать грудь матери (матки), высасывать из неё молоко (о ребёнке, детёныше млекопитающих животных)

  • Күөх тугуттар ийэлэрин эмэннэр Чуп-чубугурастар, күннээн эрэллэр.
    С. Данилов
  • Махсыымка эрэйдээх, ийэтин эмиийин эмэн, уоһа боллойон олороро субу баар ээ. Софр. Данилов. [Кулунчуктар] ийэлэригэр тиийэн үҥүлүйэн, эмэн чубурҕаппытынан бараллар
    В. Протодьяконов

2 туохтуур #

Айаххар илдьэ сылдьан уоскунан соппой, тылгар мөкүнүҥнэт

Нууччалыы Держать что-л. во рту, разминая губами, языком, сосать что-л

  • Оҕо тарбаҕын эмэр.
    П. Тобуруокап
  • Оҕото кэмпиэт аҕалан биэрбитин, онтун эмэ-эмэ: “Ити кэһиилэри ким аҕалан биэрдэ?” – диэн ыйытар.
    Күндэ
  • Хата киһиҥ кыһаммат, суоскатын эмэн чобурҕата сытар
    С. Ефремов
Өссө холобурдар (1)
  • Тугу эмэ айаххар уган уоскунан эпсэри ылан обор, соппой (хол., хамсаны). Θ Втягивать, всасывать губами что-л. в рот, сосать что-л. (напр., трубку). Сыгынньах ойуун уотун иннигэр арбайан, хаана болодуйан, хамсалаах табаҕын эмэн соппойо-соппойо, эмиэ саҥата суох олорбута
    Н. Якутскай

3 туохтуур #

Олохсуйан, ааһан-араҕан биэрбэккэ, киһи күүһүн ыл, кэбирэт (ыарыы, санаа-оноо туһунан)

Нууччалыы Подорвать, расшатать здоровье (о болезни, о длительной тупой боли, переживаниях), причинить страдания

  • Өлөксөөс ахтылҕан маннык күүстээҕин, сүрэҕи-быары маннык ыарыылаахтык эмэрин урут сэрэйбэт этэ.
    В. Гольдеров
  • Бу киһи сүрэҕин-быарын эмэр, сааһын сарбыйар улуу аһыыттан кинилэри хайдах гынан быыһыах баарый.
    Н. Түгүнүүрэп
  • Хомойуох иһин, кини уһуннук олорботоҕо. Саамай күөгэйэр күнүгэр сылдьан, ыарахан ыарыы эмэн, бэрт уһуннук ыалдьан өлбүтэ.
    СМН ТС

4 туохтуур #

Кими эмэ көлөһүннээ, үбүн-аһын бэйэҕэр иҥэрин, мөлтөт-ахсат

Нууччалыы Эксплуатировать кого-л., выжимать пот из кого-л

  • Үрүҥ күн анныгар үлэһит кылаас күүһүн хааннаах хара көлөһүнүн хапытаал-хабала эмпиттэрэ.
    П. Ойуунускай
  • Бэһиэлэйэп мин хара көлөһүммүн эмпитин харахтаах бары көрбүт суола ини.
    Амма Аччыгыйа
  • Баайдар бырыһыанынан, хабаланан дьон сүмэтин эмэн олорбуттара аны уурайыахтаах
    М. Доҕордуурап

5 туохтуур #

Төлөрүппэт гына ыга ыл (омсолоох куһаҕан дьаллык туһунан)

Нууччалыы Засасывать, затягивать кого-л. (о каком-л. пороке, дурной привычке)

  • Тоойуом, кэбис, итинник этимэ. Арыгы эмэн ылбытын киһи эрэ билбэккэ хаалар.
    Э. Соколов
  • Ср. ДТС ем, тюрк. ем, эм ‘сосать’

«Э» буукуба