ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

уулаа

туохтуур

Нууччалыы напиться воды, утолить жажду (о животных). [Куобах] биирдэ өйдүү түспүтэ уулаабатаҕа хас да хоммут

Ис хоһооно · 8

1 туохтуур #

Уута ис, утаххын ханнар (сүөһү, кыыл туһунан)

Нууччалыы Напиться воды, утолить жажду (о животных). [Куобах] биирдэ өйдүү түспүтэ уулаабатаҕа хас да хоммут

  • Саха ост. I. Оҕустара алта уон иккитэ омурдан уулаата.
    Амма Аччыгыйа
  • Таас үрэххэ түүн дуолан Тайах уулуу киирбитэ.
    И. Гоголев
  • Ынахтар ойбонтон уулаан тахсаннар -- хотоннорун диэки бара турдулар
    Эрилик Эристиин

2 туохтуур #

Элбэхтик, баҕаран туран, куллурҕаччы уута ис (киһи туһунан – сүөһүгэ майгыннатан этии)

Нууччалыы Напиться много, жадно, с булканьем (о человеке – наподобие животных). [Тойон Ньургун] Ыаҕастаах ууну Уулаан куллурҕатан, иһэн кэбистэ

  • ТТИГ КХКК. Мин өрүскэ таҥнары түһэ сытан тыбыс-тымныы ууну уулуубун. Элбэҕи да истим
    Т. Сметанин

3 туохтуур #

Мууһу, хаары ириэрэн, ууга кубулут, уу оҥор

Нууччалыы Растапливать лёд, снег; превращать лёд, снег в воду

  • Табаларбытын ыыталаан баран, сорох киһи уот оттон, хаар уулаан чэй оргута барда, сорох балаакка тута барда.
    А. Софронов
  • Итиннэ дьөлө тимирэн туруоҥ дуо, муускун киллэрэн уулаамына!
    Эрилик Эристиин
  • Хаар уулаан чэй өрүннүбүт, эт буһарынныбыт.
    И. Данилов
Өссө холобурдар (1)
  • Муус уулуур саха ууһа тардан оҥорбут обургу дьэс алтан солуура турар
    Р. Кулаковскай

4 туохтуур #

Испиири кытта ууну булкуй (уоҕун-хатанын сымнатаары)

Нууччалыы Разбавлять спирт водой для уменьшения его крепости

  • Доропуун оҕонньор испиири уулаан, остуол үрдүгэр килбэтэн кэбистэ.
    Н. Заболоцкай
  • Аким Акимович булка хаһан да умнубат "эмин" – биир бытыылка арыгылааҕын – уулуу күөлгэ киирбитэ.
    Н. Габышев
  • Уолаттар хаалан кистээн сипсистилэр, Испиири уулаан имэҥирэн истилэр.
    С. Васильев
Өссө холобурдар (1)
  • Үс суотай испиирбин уулуубун
    И. Бочкарёв

5 туохтуур #

Көмүскэ алтаны булкуй

Нууччалыы Добавлять медь к чистому серебру, золоту во время плавки

  • Манньыакка алтаны уулууллар
    ПЭК СЯЯ

6 туохтуур #

Кумаар, тигээйи туһунан: оборон ыл (хол., киһи-сүөһү хаанын); дьөлө, тобулу сиэ (хол., киһи-сүөһү тириитин)

Нууччалыы О кровососущих насекомых: всасывать (напр., кровь человека, животных); кусать насквозь (напр., кожу человека, животных)

  • Хоту дойду тыатын бу кырыыстаах үөннэрэ [кумаардар] кыыл табалары, тайаҕы, бэл диэтэр, эһэни кытта хааннарын уулаан өлөрбүт түбэлтэлэрин мин элбэхтик көрөр этим.
    Н. Заболоцкай
  • Эбэтэр кумаар үрдүгэр кумаар хас да дьапталҕа буола олорон, таба хаанын хааппыланы да хаалларбакка супту уулаан, өлөрөн кэбиһэллэр.
    И. Федосеев
  • Тигээйилэр табалар тириилэрин уйан, ыарыылаах сирдэринэн дьөлү уулаан куйукталарын уураллар
    ХС

7 туохтуур #

Кыра-хара дьону атаҕастаа, көлөһүннээ-баттаа

Нууччалыы Подвергать эксплуатации, притеснять бедный люд

  • Дьокуускай Эбэ хотун Түөрт улууһун бүрүүкээбит, Уон тоҕус нэһилиэгин уулаабыт Чоочо баай тойон абаҕам -- Иринньэх ийэтэ, араҥа аҕата Аатырарын биллибэт.
    С. Зверев
  • Дьэдьэннии тэтэрбит иэдэстээх эдэрдэр! Ооҕуй баай уулаабат, сор-баттал тууйбат, Ол иһин көҥүл күн көмүстүү күндээрдэ. Эллэй. Мөлтөҕөр бүтүн нэһилиэги умса уулаан олорбута дии
    А. Сыромятникова

8 этии #

Этиилэр

Супту уулаа (обор) көр обор

  • Соххор-доҕолоҥ Субай хаанын Супту уулаабыт.
    С. Зверев
  • Аны кини биһиги хара көлөһүммүтүн супту уулуу олорбута тохтуура буолуо.
    А. Софронов
Өссө холобурдар (1)
  • Улахан баай сүүһүнэн киһи көлөһүнүн супту уулаан байар диэн этэллэрэ чахчы эбит. Н. Якутскай

«У» буукуба