Перевод с якутского
ойоҕос
аат тыл, даҕааһын
Нууччалыы ребро
English rib
Ис хоһооно · 7
1 аат тыл #
анат. Киһи-сүөһү, харамай сиһин түөс уҥуоҕун кытта холбуур хаптаҕай иэҕиллэҕэс уҥуох (киһи уон икки паара ойоҕостоох)
Нууччалыы Ребро (у человека двенадцать пар ребер)
Ойоҕоһун аннынан сып-сытыытык ыарыылааҕынан хаарыйталаата. Софр. Данилов. Ойоҕостор тоноҕостору уонна түөс уҥуоҕун кытта холбуу агданы үөскэтэллэр. МЛФ АҮӨ. Көҥдөй көхсүн сүргүөхтэригэр ойоҕосторо тутуллаллар. ББЕ З Итинник уҥуох эти кытта (сүөһү, харамай эттэммитин эбэтэр этэ буһарыллыбытын кэннэ этэргэ). Θ Реберная часть туши животного. Булуустан сыһык ас - ынах намылдьыара, тутум астаах сылгы ойоҕоһо, субай таһаардылар. Софр. Данилов. Өлөөнө сааскы күстэх ойоҕоһун сыатынан оҕунуохтаабыта, аҕырбыт сытынан күҥкүйэр. Н. Якутскай Эмис сылгы ойоҕоһун сүүрүҥүй соҕустук буһараллар уонна мас кытыйаҕа сойуталлар СНЕ ӨОДь
2 аат тыл #
Киһи-сүөһү, харамай этин-сиинин икки (уҥа биитэр хаҥас) эҥэрэ
Нууччалыы Бок (правый или левый) человека, животных
Тайах ойоҕоско таптарбыт этэ. Аттара суолга хоолдьугун ыһыктан, ойоҕоһунан охтон иҥиир ситиитин тартара сытара. С. Никифоров Ойоҕоһунан сытыаҕын кыараҕаһа бэрт ХС
Өссө холобурдар (2)
Тарааһап киирбит ойоҕос хоһун диэки ыйда. Амма Аччыгыйа Улахан сир ойоҕос өттүгэр сытар дьоҕус сири бүөр диэн ааттыыллар. Багдарыын Сүлбэ. Сарбыйыы кэнниттэн ойоҕос күүстээх лабаалар үөскээһиннэрэ саҕаланар ЧМА МУХСҮү
3 аат тыл #
Туох эмэ уҥа эбэтэр хаҥас диэки өттө
Нууччалыы Левая или правая сторона чего-л
Олбуор ойоҕоһунан кылдьыылыы үүммүт бытаама күөх окко бөлүүн түспүт сиик, көмүс аалыытын курдук, кылабачыйа сытар. А. Софронов Хайа икки ойоҕоһо иһирик ойуур эбит. Амма Аччыгыйа Наһаар айан суолун ойоҕоһугар өр тулуйан олорботоҕо
Суорун Омоллоон
4 аат тыл #
Туора, кырыы өттө; кытыыга баар туох эмэ
Нууччалыы Боковая сторона, край чего-л.; что-л., находящееся сбоку, с краю
Улахан ааныгар чааркаан тардыллан турар буоллаҕына, кини тумнан ойоҕоһунан киирэр. Амма Аччыгыйа Оччоҕо тоҕо ойоҕостон аллааҕымсыйдыҥ?
Н. ЛугиновОйоҕоһуттан одуулуур киһи кыраҕы буолааччы В. Яковлев
5 даҕааһын #
суолт. Туора баар, кырыы өттүнээҕи
Нууччалыы Боковой, находящийся сбоку
6 этии #
Нууччалыы Неподвижно, окаменев, оцепенев (букв. словно в бок кого-л. ткнули)
Ойоҕоско астарбыт курдук - соһуйан, өмүттүбүт курдук, хамсаабакка Даайа, ойоҕоско астарбыт киһи курдук, ах баран саҥата суох олорбохтоото. А. Софронов Ойоҕоскор хатырыкта угун - мөҕүллэргэ эрдэттэн бэлэмнэн. Θ Заранее быть готовым к наказанию за содеянное; застраховаться от наказания. "Бука, сарсын ойоҕоскор хатырык угуннаххына сатанара буолуо", - диэн Өлөксөөндүрэ эмээхсин күлүү-хаадьы аҥаардаах сэрэппитэ. Н. Босиков Икки ойоҕоскор хатырык уктан бардаххына табыллар киһи буолуоҥ. Н. Заболоцкай
Өссө холобурдар (3)
Ойоҕос тостор уочарата кэпс. - олус уһун (иннэ-кэннэ биллибэт), анньыһыылаах уочарат. Θ Большая очередь, давка (так, что ребра трещат). Ойоҕос тостор уочарата бу туохха буолла диэн дьиктиргии көрдө. "Кыым". Ойоҕоһун аах - саайталаан биэр, кэһэтэ түһэн биэр. Θ Бить, колотить кого-л.; пересчитать ребра кому-л. Кинилэр суохтара буоллар, ойоҕоскун ааҕыам, оройгун тобулуом хаалла. И. Никифоров Ойоҕоһун кумалаан (симэн) биэр - күүскэ ойоҕоско саайталаа, кырбаа. Θ соотв. намять бока. Ойоҕоһун кумалаан биэрбит киһи хайыа эбитэ буолла. Ойоҕоһун уҥуоҕа ааҕыллар буолбут - олус ырбыт, дьүдьэйбит. Θ Похудел так, что ребра можно сосчитать. Эр киһи арай, сыл иһинэн сүрдээҕин дьүдьэйэн, ойоҕоһун уҥуоҕа ааҕыллар буолан барбыт. Р. Баҕатаайыскай Ойоҕоһуттан ойох көрдөөмө сөбүлээб. - туораттан кыттыһыма, орооһума. Θ соотв. не суй нос не в свое дело или сбоку припека. Эн мээнэ туораттан саҥара олорума, ойоҕоһуттан ойох көрдөөмө
7 этии #
Нууччалыы Отставать на полребра (на скачках)
Этиилэр
Ойоҕос уҥуоҕа көр ойоҕос 1
1. Ойоҕос уҥуоҕа тостумтуо. Ойоҕос чилиэн тыл үөр. - тутаах чилиэннэри быһаарар, толорор, сиһилиир чилиэн.
Второстепенный член предложения.
Оҕолор этии тутаах чилиэннэрин үчүгэйдик билэр буоллахтарына, ойоҕос чилиэннэри үөрэтии чэпчиир. ПНЕ СТ. Аат тыл ойоҕос чилиэн буоллаҕына оҕолорго тута өйдөммөт. КИИ СТ-2. Ойоҕоһо анньар кэпс. - ойоҕоһун диэкинэн кэйэн ыалдьар. Колики в боку. Ойоҕоһо анньара арыый буолла. Таас ойоҕос - сүөһү түөрт кэлин (сымыйа) ойоҕоһуттан үһэ (бүтэһик төрдүһэ "ылгын таас ойоҕос" дэнэр). Три задних ребра у скотины (за исключением последнего четвёртого, к-рое называется "ылгын таас ойоҕос"). Сылгыны чиэппэрдииргэ икки таас ойоҕосторо буутугар барсаллар. АНП ССХТ. Тойон ойоҕос - сүөһү ортоку түөрт ойоҕоһо. Четыре средних ребра у скотины. Тойон ойоҕоһуттан биирдэрэ тостуулаах эбит. Хоҥнуо ойоҕос - сүөһү, кыыл холун ыксатынааҕы икки ойоҕос (үс бастакы көтүрүөс ойоҕос кэнниттэн кэлэр). Два ребра (у скота, животных), следующих за тремя передними ребрами-көтүрүөс. Сылгы холун ыксатынааҕы икки ойоҕоһу хоҥнуо ойоҕос дэнэр. Сылгыһыт с. Бэһис куһуогунан хоҥнуо ойоҕос - саамай маанылыыр ыалдьыкка, хонор хоноһоҕо буһаран сиэтэр эбэтэр кэһиигэ биэрэн ыытар ас буолар. АНП ССХТ. Ылгын таас ойоҕос - киһиэхэ: алларааҥҥы, бүтэһик кылгас ойоҕос; сүөһүгэ: үс таас ойоҕос кэнниттэн кэлэр бүтэһик ойоҕос. У человека: нижнее, самое короткое ребро; у скота: заднее крайнее ребро, следующее за тремя задними ребрами-таас. Оччоҕо тириим тэнийэн, уҥа ылгын таас ойоҕоһум үүнүөхтээх. Күннүк Уурастыырап Кэлин өттүнээҕи намылдьыар ойоҕосторун ылгын таас ойоҕоһо дииллэр. Сылгыһыт с. Ср. др. -тюрк. ейэгү ‘бок; склон горы’