Перевод с якутского
кытар
туохтуур, аат тыл
Нууччалыы нагревать
English to heat up
Ис хоһооно · 9
1 туохтуур #
Нууччалыы нагревать
English to heat up
кытарбыт тимир раскалённое железоhot iron
2 туохтуур #
Кыһыл өҥнөн, дьүһүннэн; тэтэр (долгуйан, кыбыстан, тоҥон, итииргээн хаана ыгыллан киһи сирэйин, кулгааҕын о. д. а. өҥө уларыйарын туһунан)
Нууччалыы Покрыться румянцем, покраснеть, раскраснеться (о лице); смущаться. Мэхээс оҕонньор киирэр, кытарыар диэри ыга кыыһырбыт
Кыһыл дьүһүннээх буол; кыһыл өҥнөн. Становиться красным; краснеть, пламенеть (о предмете). Күрүө анныгар кини өлбүт тамыйаҕын тыҥата кытаран сытар. Амма Аччыгыйа Көрүҥ эрэ, талахтар Хайдах кытарбыттар, Умайар уот өҥнөөхтөр, Олус кыһыл буолбуттар. И. Эртюков Сайыҥҥы күн бастаан кытарымтыйан, онтон кытаран, онтон ньолбойо туртайан, онтон ууттан күлүмнүү ойон таҕыста. Н. Павлов
Өссө холобурдар (2)
Кыыс оҕо хаҥыл сүрэҕэ битийэн тэптэ, иэдэһигэр хаана оонньоон кулгааҕын эминньэҕэ кытта кытарда. М. Доҕордуурап Кытаран хааллым, кыбыһынным, кыбыһынным эйигиттэн Баал Хабырыыс
3 туохтуур #
Кыһыл өҥнөнүөххэр диэри күүскэ итий, сирэлий (тимир кыһа уотугар сыралларын туһунан)
Нууччалыы Раскалиться докрасна (о металле)
Борокуот аал тимир курдук сирдьигинээтэ, кытарбыт болгуо курдук сырдьыгынаата.
Өксөкүлээх ӨлөксөйКытарбыт ыстаалбыт ырыата лыҥкыныыр, Кыстыктаах балтаҕа охсуллан чыҥкыныыр.
П. ОйуунускайМин үктэнэн турар буорбар Кырыыс иҥмитэ, кини мин тиҥилэхпин Кытарбыт тимирдии хаарыйар И. Гоголев
4 туохтуур #
Сит, бус (кыһыл астаах отон, үүнээйи туһунан)
Нууччалыы Покраснеть, созреть (о ягодах, плодах)
Туох буоларый атырдьах ыйыгар, Тугунан күндүнүй, биллэрий? Отон кытарар, бурдук быһыллар. И. Эртюков Этиллибит ньыманы тутуннахха помидор олус түргэнник кытарар. ФНС ОАҮүС. Ханнааҕар да ордук ньулуун Хаптаҕас манна кытарар, манна сугун ордук хойуу, Моонньоҕон ордук хараарар С. Данилов
5 туохтуур #
Таҥас хайдыбытын быыһынан көһүн, көстө сырыт (киһи сыгынньах этин этэргэ)
Нууччалыы Проглядывать сквозь лохмотья (о теле человека)
Кулут буолан этэ кытара сиэлбитин, субу баар курдук, өйдүүр буолб аат.
Суорун ОмоллоонКыһынын тиийэн Кыһыл сыгынньах Кытара сүүрбүтүгэр, Тордохус курдук Торбос сонноотулар.
Өксөкүлээх ӨлөксөйКүһүөрү атаҕа хатыран, Суолугар симэһин хаалара, Тымныыга тобуга кытаран, Эттэрэ дыгдайан тахсара Эрилик Эристиин
6 туохтуур #
сөбүлээб. Хомуньуустар диэки санаалан, аһаҕастык кинилэргэ үлэлээ
Нууччалыы Становиться на сторону коммунистов, открыто работать на них
Уруккута бэйэтэ өстөөх Ол бүгүн ордук "кытарар". Дьуон Дьаҥылы. [Силипиэн:] Хомсомуол, пионер баһаатайа буолан кытарбыккын, чолойбуккун кэмсиниэҥ ээ
Л. Габышев
7 этии #
Нууччалыы Стыдиться, смущаться, стесняться (букв. лицо его покраснело)
Этиилэр
Айаҕа кытарар (хараарар, оҥойор) көр айах
Тоҕо элбэх ынах эрдэ уолбутун туһунан ыйыппытыгар дьахталлар айахтара кытара түстэ. А. Федоров Иван уус, куулга мээккэ бурдугу кута-кута, тугу эрэ араатардаан айаҕа кытарар. М. Доҕордуурап
Бэлэһэ кытарар көр бэлэс
Атыттары да күһэйэр буолара диэн бэлэстэрэ кытарда. Амма Аччыгыйа. "Бэйи, эһигини да көрөн-истэн иһиллиэ!" - диэн бэлэһэ кытара түһээччи. И. Гоголев. Сирэйэ кытарда - кимтэн, туохтан эмэ кыбыһынна, саатта Он кого-то, чего-то застыдился, сильно сконфузился. Оҕом майгытыттан сирэйим кытарыа дии санаабаппын. А. Софронов. Маайа хайаан да миигин ыйыттара кэллэхтэрэ диэн, сирэйэ кытарда. Н. Якутскай. Ытыһа кытарда - кимэ, туга да суох хаалла, матта.
Остаться с пустыми руками, ни с чем.
Сиэнньэҕиттэн ытыһын кытарда баҕас ини. Москуобаттан көтүөҕэр кыната эрэ суох ыраас кыыһы булан аҕалыа. М. Доҕордуурап
8 этии #
Нууччалыы Краснеть, багроветь
Дьэс кытар - кып-кыһыл эбэтэр өһөх кыһыл өҥнөн Баайдар сирэйдэрэ дьэс кытарбыт, сирэйдэрэ-харахтара турбут. Эрилик Эристиин Киирэн эрэр күн дьэс кытаран көстөр. А. Федоров Кытара кыыс - уот кыһыл өҥнөн. Θ Алеть, рдеть. Кыырай халлаан кытыытыттан Кылбайар маҥан күн Кытара кыыһан тахсыа. А. Софронов
Өссө холобурдар (4)
Эн, нарын киһи, кыбыстыбыт санааҕар кытара кыыспыттара эдэркээн иэдэстэриҥ! С. Данилов Кытара сытый үөхс. - кими эмэ кыһыл сирэйинэн үөҕэн, абааһы көрөн этиллэр. Θ Ругательное выражение, передающее отношение неприязни, ненависти к кому-л.; бесстыжая рожа. Сыллай, кытара сытыйбыт, манна биир-бииргэ тиийэн кэлбэт ээ. Амма Аччыгыйа Эмиэ хааннаах андаҕар ылаары кытара сытыйан олороҕун дуо? Болот Боотур Тюрк. кызар
9 этии #
Нууччалыы Завершать, заканчивать, доводить до конца начатое
көр кытыар. Хайа, холкуоскутугар миигин кытардыгыт дуо? А. Софронов Биһигини ким кытарыай? Биһиги бултуур сэппит даҕаны куһаҕан, бэйэбит даҕаны мөлтөхпүт. Амма Аччыгыйа Ити аата кини миигин бэйэтин айар үлэтигэр кытарыан баҕарбыт эбит. Суорун Омоллоон
Өссө холобурдар (2)
Ыпсыытын кытар кэпс. - 1) тугу эмэ (дьыланы, үлэни о. д. а.) уһуннук сыһа-соһо сылдьыбакка, тардыбакка ситэр-хотор, бүтэр-оһор Айдаана суох ыпсыытын кытара сылдьар. Амма Аччыгыйа Бука, бэрт наҕыл, туохха да тиэтэйбэт-саарайбат киһи курдук буолан баран, барыны бары түргэнник бүтэрэн, хайдах эрэ ыпсыытын кытаран иһэр үгэстээҕэ. Д. Таас; 2) биир тылы бул, сөбүлэс. Θ Находить с кем-л. общий язык. Буруйдааччы уонна буруйданааччы икки өттүттэн ити чааһынан ыпсыытын кытарар тылы кыайан булбатылар. Д. Таас