ДьөгүөрСахалыы тылдьыт

Перевод с якутского

туол

туохтуур

Нууччалыы становиться полным, наполняться кем-чем-л

English to be full or filled

Ис хоһооно · 8

1 туохтуур #

Киминэн, тугунан эмэ сөп буолар гына киэптэн, симилин

Нууччалыы Становиться полным, наполняться кем-чем-л

  • Отонноотоххо оҥоойук туолар (өс хоһ.). Үрэхтэр сүүртүлэр – Толооннор туоллулар.
    Болот Боотур
  • Күнүскү ыам буолан, тиэргэн туолан, тигинээн-таҥынаан турар
    М. Доҕордуурап

2 туохтуур #

Тугунан эмэ (тыаһынан, сытынан, тылынан-өһүнэн о. д. а.) бүүс-бүтүннүү тунулун, сабардан

Нууччалыы Становиться наполненным, насыщенным, пропитанным, наполняться чем-л. (шумом, запахом, слухами и т. д.)

  • Айылҕа, этиҥнээх ардахтан уоскуйан, Арамаат сытынан туолбута.
    Күннүк Уурастыырап
  • Түөлбэ киэҥ сайылык Өссө тупсан Оҕо саҥатынан туолар, Дьон ырыатынан ньиргийэр.
    С. Васильев
  • [Сандаарка:] Нэһилиэк иһэ туолбут дии: Сандаарка Сарапыанаҕа Барахсаанап сыбыытаабыт үһү диэн
    С. Ефремов

3 туохтуур #

Ханнык эмэ иэйиигэ бүүс-бүтүннүү ыллар

Нууччалыы Быть полностью охваченным, объятым каким-л. чувством

  • Оҕотун дьон хайгыырыттан Хабырыыс ийэтин сүрэҕэ үөрүүнэн туолар.
    Н. Якутскай
  • Имэҥинэн туоллахха, Илбиһирэн турдахха, Киһи тугу кыайбат буолуой, Кимтэн-туохтан тутуллуой?!
    Күннүк Уурастыырап
  • Уоскуйан испит Маша сүрэҕэ эмиэ сорунан-муҥунан туолан кэллэ
    М. Доҕордуурап

4 туохтуур #

Олоххо киир, ситиһилин (санаа, былаан, сорудах о. д. а. туһунан)

Нууччалыы Становиться реальным, осуществляться, выполняться (о желании, плане, задании и т. д.)

  • Бөлүһүөктэр эппиттэрэ хаһан да сыыһа буолбат, туолан иһэр.
    П. Ойуунускай
  • Кыһыныгар -- араас былаан, соҕотуопка туолумаары ыксатар.
    Амма Аччыгыйа
  • Итэҕэй – туолуоҕа ырабыт, Мин сиэним, эн ону көрүөҕүҥ.
    С. Данилов
Өссө холобурдар (1)

5 туохтуур #

Төһө эрэ кэмҥэ-кэрдиигэ, болдьоххо кэл, төһө эрэ кэмнээх, саастаах буол

Нууччалыы Достигать определённого временного предела, истекать, исполняться (о сроке, возрасте)

  • Сүүрбэ биир сааспын туоларбар, -- мин байыаннай оскуоланы туйгуннук үөрэнэн бүтэрбитим.
    Н. Якутскай
  • Үс сыла туолла эрэйи-муҥу көрбүтүм.
    Н. Заболоцкай
  • Тоҕус чаас туолла да бэрэдэбиэс маҕаһыынын аһан быстыбата
    В. Ойуурускай

6 туохтуур #

сөбүлээб. Туох эмэ олус дэлэйигэр сылдьан, сөп буол, аһара бай-тот

Нууччалыы Получать что-л. в избытке, сверх меры, пресыщаться чем-л. (напр., богатством)

  • Бэйэм аспар туолан бараннар, көрүөхтэрин-харайыахтарын билиминэ ампаарбын алдьаттахтара!
    Эрилик Эристиин
  • [Остуорас Охоноос] сопхуос аһыгар туолан-туолан, төбөтүнэн тыыммыта дьэ бэрт этэ. “
    ХС

7 этии #

Нууччалыы Думать о чём-л. постоянно, голова распухла от дум (букв. голова переполнилась)

Этиилэр

Айыыта туолар көр айыы III

  • Ардыгар саныыгын, быһатын эттэххэ, "Айыым бу туоллаҕа".
    С. Васильев

Аҥаарыйа туол көр аҥаарыйа

  • Аҕыс уон сааспын Аҥаарыйа туоламмын, -- Өлөр күнүм бүрүүкээн Олордоҕум үһү, оҕолоор!
    С. Зверев

Иһитэ туолбат көр иһит III

  • Икки атах туохха даҕаны иһитэ туолбат, баҕата хаммат диэн бар дьон сөпкө да этэллэр эбит.
    Күннүк Уурастыырап

Иһитэ туолбут көр иһит III

  • Далла уола ортоҕунан томтойбуккун, кытыыгынан басхайбыккын, иһитиҥ туолбут, сэтиҥ-сэлээниҥ сиппит эбит.
    М. Доҕордуурап

Кудуга туолбат көр кудук

  • Кудуга туолбатах, Кулахайа хараабатах -- Ньүкэн Буурай удьуордаах -- хотуннаахтар эбит.
    П. Ойуунускай

Маҕалайа (маҥалайа) туолбат (хаммат) көр маҕалай (маҥалай)

  • Буор маҕалайдара туолбат Дуулаҕа дохсун бурсуйдар Үөр бөрөлүү үмүөрүстүлэр, Сырҕан эһэлии сырыстылар.
    С. Зверев

Сэт-сэлээн сиппит, сэмэ-суҥха туолбут көр сэт-сэлээн

  • [Нүһэр Дархан:] Эмэгэт илэ саҥарда. Сэтим-сэлээним туолара чугаһаабытын биттэннэҕэ дуу?
    И. Гоголев

Төбөтө (баһын иһэ) туолла Ү

туох эмэ санааҕа-онооҕо ылларда Даша төбөтө араас санааларынан туолан, дьиэтигэр элэстэнэн кэллэ.

  • Араас ынырыктаах санааларынан кини баһын иһэ туола истэ.
    ХС

Үтэһэтэ туолла көр үтэһэ

  • Үтэһэтэ туолбатах үтүмэн үтүргэни кэлин тиһэх дьүүллээччи -- кэлэригэр сөп буолла!
    Суорун Омоллоон
  • [Вася – Владикка:] Үтэһэҥ дьэ туолла ини.
    Э. Соколов

Хараҕа туолар көр харах

  • Уол оҕо хараҕа буур тайахха туолар (өс хоһ.). Бу даҕаны биир киһи хараҕа туолар түүлээҕэ, ама да, кини баайын иһин.
    Н. Якутскай

Хараҕа туолбат көр харах

  • Баайга баҕалара хаммакка, харчыга харахтара туолбатах баайдар, күөх истэр, аан алдьархайы оҥорторбут эбиттэр.
    П. Ойуунускай
  • Эчи, кинилэр обургулар харахтара туолбатын эриэхсит! Н. Якутскай

8 этии #

Нууччалыы Полная луна

Этиилэр

Туолбут ый

үүнэн төгүрүччү толору буолбут ый Ситэ туола илик кэлтэгэй ый, ханньастыгас сирэйдии малайан, туман быыһынан өлбөөдүйэн турара.

  • Туолбут ый тыа быыһыгар ыйаммыт курдук санньыйбыт.
    А. Фёдоров

Үөһэ туолар

арыылаах, аһыы аһы олус элбэҕи сиэн, айаҕар ап-аһыы амтан кэлэр, хотуолуур, иһэ ыалдьар.

Испытывать недомогание, связанное с горечью во рту, рвотой, болями в животе, желчь застаялась.

  • [Маайа:] Ольга, торбос өлүүтэ элбээри гынна. Дьахталлар, туой үөһэ туолан өлөр дииллэр.
    С. Ефремов
  • [Кинээс] үөһэ туолбут уонна төбөтүн хаана ыкпыт.
    Л. Толстой
Өссө холобурдар (1)
  • ДТС, тюрк. тол

«Т» буукуба